Spinvis in Tivoli: 'Dit moet 'm wel zijn, de mooiste cd-presentatie ooit'
Een concert aangeduid als heuse ‘cd-presentatie’ dik twee weken na de release van derde Spinvis-album tot ziens, Justine Keller? Is dat niet een tikkie laat? Neen dus. Dat blijkt een meer uitgekiende vondst te zijn.
Na enkele try out-optredens door het land en een korte set op Crossing Border afgelopen weekend, blijkt de vijfkoppige Spinvis-liveband dinsdagavond in een ver van tevoren uitverkocht Tivoli te Utrecht pas echt volledig op scherp te staan voor de live-presentatie van al die prachtige nieuwe liedjes, met enkele mooie verrassingen op de koop toe. En de liefhebbers die een kaartje kochten voor een van deze weinige echte concerten die Spinvis dit jaar nog geeft, hebben de kans gehad om het nieuwe album al aardig tot goed te leren kennen, zodat ze deze avond niet alleen maar volslagen onbekende muziek te horen krijgen.
En dat werkt duidelijk, want het overgrote deel van de zaal is vanaf het moment dat Erik ‘Spinvis’ de Jong en zijn vier muzikanten opkomen volledig bij de les, om zo goed mogelijk te kunnen bestuderen hoe de in eigen huis en studio zorgvuldig in elkaar geknutselde liedjes vol details live worden uitgevoerd. Want bij Spinvis live krijgen de meeste liedjes flink anders ingevulde bandarrangementen, hoewel ze altijd volstrekt herkenbaar blijven en niets van hun zeggingskracht verliezen.
Het is de galmende zangstem van celliste Saartje van Camp die het concert opent met het thema rond de figuur Justine Keller, zoals die ook meerdere keren terugkeert op de plaat, overvloeiend in een heel stil startend De Grote Zon, meteen een van de ontroerendste liedjes van het nieuwe album. Daarvoor zijn bij de entree van Tivoli misschien terecht ‘stilte graag’-flyers uitgedeeld, maar denk daarom vooral niet dat dit een rustige avond wordt.
Want juist bij de uitbundiger liedjes transformeert Spinvis vanavond bij vlagen zelfs bijna tot een heuse rockband, maar wederom nooit ten koste van de schoonheid. Heel Goed Nieuws ontpopt zich tot een flink swingende kneiter, mede dankzij het volle, kraakheldere zaalgeluid, en Koning Alcohol ('Eigenlijk is het helemaal niet zo'n goede vriend') wordt zo een veel voller klinkende meezinger met koortjes en dat leuke, ietwat dronken einde. Een zeldzaamheid bij een concert als dit: iedere mooie tekstregel die Erik de Jong zingt, hoe zachtjes ook of hoe stevig de band ook speelt, is goed te verstaan. Zodat nog eens opvalt hoe zijn teksten op een wonderlijke manier net zo herkenbaar als vreemd kunnen zijn. Dat doet al jaren niemand in Nederland hem na.
Het is bovendien bij Koning Alcohol dat de figuur in pak op links van het podium opvalt; het blijkt Hanco Kolk te zijn, de man die tot ziens, Justine Keller verstripte en voor de gelegenheid live visuals tekent bij enkele liedjes. Dat doet hij op een tablet in verbinding met een videoscherm achter de band, zodat de hele zaal nieuwsgierig kijkt welke figuren er uit man’s vingers komen. Een vrouw die gekust wordt door een groen wezen bij Koning Alcohol, een treurige man met een glas wijn bij Begin Oktober, dat overigens in de live-uitvoering een bijna human beatbox-achtig outro krijgt door de hele band. Ook tekent hij al dansend mysterieuze ogen in oranje abstracte figuren in het duister bij Club Insomnia, op plaat al een duistere, niet te stoppen stoomtrein, die live dankzij de oneindig door dreunende basgitaar al helemaal hevig doordendert, een stuk langer uitgesponnen bovendien en met een dissonante cello-solo van Saartje van Camp die ons nog lang zal heugen.
Een absoluut contrast hiermee, maar net zo goed herkenbaar als Spinvis, zijn het kleine liedje Overvecht (over deze Utrechtse wijk, oorlog én de toekomst) en het juist zo bedrieglijk vrolijke We Vieren Het Toch, live net zo frivool en licht als op plaat met die aanstekelijke glockenspiel-loopjes, hoewel er eigenlijk nog altijd niets te vieren valt rond dit ontroerende afscheid. En toch: "Dit moet 'm wel zijn, de mooiste avond ooit."
Al dat nieuwe werk - op geheimzinnig pianostuk Jij Wint na wordt het hele nieuwe album gespeeld - wordt afgewisseld met liedjes van het Spinvis-debuut, die naast de nieuwe nummers nog net zo fris klinken als tien jaar geleden, mede dankzij weer iets veranderde live-uitvoeringen van Ronnie Gaat Naar Huis en Voor Ik Vergeet. Het is echter afsluiter Kom Terug van het nieuwe album dat wederom voor het dikste brok in de keel zorgt; Spinvis maakte niet eerder zo’n jubelend, puur popliedje dat zo aanmoedigend werkt en live ook nog eens ferm blijkt te kunnen rocken.
Veel meezingen deed de zaal tot dan toe nog niet, maar daarvoor is dan nog een geweldige toegift, met Bagagedrager, Wespen op de Appeltaart en een lekker lome versie van Ik Wil Alleen Maar Zwemmen van het tot nog toe genegeerde Dagen van gras, dagen van stro, waarvan ondergetekende nooit wist dat het zo’n publieksfavoriet was die tot achterin wordt meegezongen. Jippie-ja-jee, ook voor de zingende zaag-solo die we hier te horen krijgen. En zo kan het gebeuren dat een cd-presentatie van een uur en drie kwartier doodleuk een van de mooiste concerten oplevert. Wat heet: weinig bands lieten mij en vele anderen om me heen met zo’n warm en ontroerd gevoel achter als Spinvis deze avond in Tivoli. Alleen wie echt niet van Spinvis houdt - eigenlijk niet voor te stellen -, heeft dus een geldig excuus om volgend jaar de uitgebreidere tournee over te slaan. Anders niet.

Reacties
Kees | Woensdag 23 November 2011 12:41
En de mooiste recensie ooit. Ben het eens met ieder woord! Inderdaad volop kippenvel bij Kom Terug. In het voorjaar weer.
Bert Straal | Woensdag 23 November 2011 13:46
"eigenlijk niet voor te stellen": ??
Relativeringsvermogen is ook een kunst, ook al ben je liefhebber (vaak toch bevooroordeeld, zoals deze recensie aangeeft). ben geen liefhebber van mans voordracht. Zijn liedjes zijn wel eigenzinnig en doordacht, maar een overtuigende performer is hij niet. Contrast vaak met wat zijn band laat zien.
Juriaan | Woensdag 23 November 2011 14:03
Krijg weer kippenvel tijdens het lezen van dit verslag. Hele mooie beschrijving van een weergaloos mooi concert.
Wim(C) | Woensdag 23 November 2011 14:41
Hee Bert. Was je erbij gisterenavond? Overtuigender zie je zelden.
Ellen Deckwitz | Woensdag 23 November 2011 15:29
Hee Bert. Erik is gegroeid als performer, dat doen ze nog wel eens, die performers. Gisteren was alles overtuigend: zang, tekst, zijn podiumpresence. Ga die tour zien als je bovenstaande recensie niet gelooft.
koos | Woensdag 23 November 2011 15:37
ik word een beetje moe van de superlatieven van Joris constant.
JorisR | Woensdag 23 November 2011 15:47
Speciaal voor jou, Koos: http://kickingthehabit.nl/2011-11-14/lon..
:)
Vier van de beste concerten die ik dit jaar zag vonden nu eenmaal in dik twee weken tijd plaats. Dan ga ik niet zeuren om te zeuren. Wat goed is, mag geprezen worden.
@Bert Zo'n zinnetje als 'eigenlijk niet voor te stellen' mag je als een knipoogje zien. Tuurlijk is het te snappen als mensen niet van Spinvis houden.
Bert Straal | Woensdag 23 November 2011 19:46
Laten we altijd zo subjectief mogelijk houden heren, dames. Wat goed is? Dat "vind" men. Ik heb het concert niet gezien, maar de recensie klinkt erg bevooroordeeld, alsof je een doodzonde begaat als je kritiek hebt. Duidelijk dat de fans positief reageren. Ik probeerde- van wat ik ook de laatste weken heb gezien van Spinvis- duidelijk aan te geven dat er een discrepantie is tussen hem en de band m.n. zijn performance blijft achter, ook al zal hij in Tivolie zo geweldig hebben geklonken.
het mysterie spinvis vond(!) ik eigenlijk beter.
Steven | Woensdag 23 November 2011 20:44
Bij dit concert was geen xylofoon aanwezig. Waarschijnlijk bedoel je het glockenspiel, deze heeft metalen toetsen, dus niet van hout (xylo = hout). Daarnaast was ik erg blij dit concert te hebben gezien en denk ik dat ik de komende tour nog een keertje ga.
JorisR | Woensdag 23 November 2011 20:46
@Bert Wat is bevooroordeeld? De nieuwe plaat is prachtig, dus dat schept hoge verwachtingen voor zo'n optreden, zeker omdat Spinvis live in het verleden ook altijd spannend en goed was. En die verwachtingen werden ingelost. Als dat niet zo was geweest, had je het ook gelezen.
@Steven Dank voor de correctie, aangepast.
Rob(V) | Donderdag 24 November 2011 01:03
De recensie maakt me in ieder geval blij met de kaartjes voor januari, Rotterdam. Vind het album op 'n enkel nummer na (Ronnie had, het eerste album indachtig, gewoon thuis moeten blijven deze keer) meesterlijk en de vormgeving erg mooi. En dat, terwijl ik helemaal niet zo'n liefhebber ben van Spinvis. Het eerste album kon mij maar bij vlagen bekoren bekoren en het werk daarna deed me niet zo veel. “Tot ziens, Justine Keller” raakt daarentegen vaak de juiste snaar in woord en geluid. In ieder geval voldoende om nieuwsgierig te zijn naar de livepresentatie.
En op de discussie over in hoeverre een recensie objectief dan wel subjectief kan/moet zijn of is, ga ik deze keer niet in. Ik heb daar op dit blog mijn zegje ondertussen wel gedaan. U zoekt het maar uit met zijn allen ;)
Bert Straal | Donderdag 24 November 2011 11:23
"De nieuwe plaat IS prachtig". Doe je het weer. Je kunt NOOIT subjectief zijn, Rob en Joris. Maar het relativeringsvermogen is ver te zoeken. Duidelijk is wel als je een artiest goed VINDT, dat dat bv. een concertrecensie beinvloedt, vandaar dat ik dat bevooroordeeld VIND. Ik ben geen fan, maar zoals ik al gezegd heb, bewonder ik wel mans eigenzinnigheid. Alleen zijn voordacht gaan nog steeds mijn tenen van krommen. hij heeft zijn stem gevonden- die is geaccepteerd- maar een zanger is hij niet, wat veel liedjes melodisch gezien wel nodig hebben. vandaar dat Saartje de boel omhoog haalt bijvoorbeeld.
"U zoekt het maar uit met zijn allen ;)" Nee dat hoef ik niet te doen, dat klinkt niet als een uitnodiging.
Willie | Donderdag 24 November 2011 12:56
Pareren met dat Spinvis geen zanger IS, is niet zo heel sterk in uw betoog.
joop | Donderdag 24 November 2011 14:04
Wat een geouwehoer zeg van die Bert. Ik denk dat hij subjectief en objectief behoorlijk door elkaar haalt. Die man is in de WAR! Streven naar objectiviteit is ridderlijk, maar lukt je als popliefhebber (wat recensenten toch meestal zijn) bijna nooit. Dat geldt trouwens voor alle journalisten.
Wat spinvis betreft; je houdt ervan of niet. Zo simpel is het eigenlijk.
Rob(V) | Donderdag 24 November 2011 15:13
@Bert Zoals ik al schreef heb ik op dit blog al meerdere malen mijn zegje gedaan over subjectiviteit vs. objectiviteit (type maar 'ns Coldplay in bijvoorbeeld, en lees de discussies daar nog maar eens na). Vandaar mijn opmerking dat jullie het nu mogen uitzoeken.
Wel even voor de duidelijkheid, jij schrijft "Je kunt NOOIT subjectief zijn, Rob en Joris" waar je waarschijnlijk bedoelt dat je nooit objectief kunt zijn. En inderdaad, niemand is waardevrij. Zelfs al gaat het om "pure" feitelijkheden (kijk de kwantummechanica er maar op na) en zeker wanneer het om gevoel, smaak, etc. gaat. En dat maakt de commentaren op KtH juist zo spannend en leuk.
willie | Donderdag 24 November 2011 15:27
Maar misschien is dat wel de truc Rob, misschien zit Bert wel in een superpositie, en dan ben je en objectief en subjectief.
Bert | Donderdag 24 November 2011 16:24
Gogh inderdaad haal ik subjectief en objectief behoorlijk door de WAR. Wellicht ben ik niet zo sub-objectief. ha! Maar jullie ook niet, dat geven jullie toe. Spinvis VIND ik geen zanger nee, correct. Wat een geouwehoer vooral als de boel opgeblazen wordt, zoals in deze recensie, maar volgens mij nemen jullie die hele muziekbusiness wel heel erg serieus. Ik heb Spinvis op opbouwende wijze willen relativeren. Zouden jullie ook eens moeten doen en minder op de vorm moeten letten. Ok, ok wat ben ik in de war. Goh bijna een liedje van..
Badder | Donderdag 24 November 2011 19:46
Tja wat is goed? Dat moet iedereen voor zichzelf bepalen ... en gelukkig kan iedereen dat ook. Dat is dan je eigen mening. Als je het in een algemener perspectief wilt plaatsen, kortom wilt afzetten tegen de rest van de muziek en muzikanten kun je denk in een recensie best iets zeggen over goed of slecht. Verhaal vertellen/muziek overdragen: +. Zangtechnisch: -. Zoiets?
Rob(V) | Donderdag 24 November 2011 21:55
@ willie Hahaha! Miauw, u bent de kat van Schrödinger, I presume?
@ Bert Natuurlijk nemen wij muziek serieus, anders zouden we ons niet zo vaak op dit blog begeven ;) En volgens mij blaas jij de boel juist op vanwege een jou niet welgevallige recensie. Zoals gezegd, ik ben helemaal niet zo'n Spinvis liefhebber maar het laatste album bevalt mij. Vooral omdat het zo'n mooi kruispunt is van verschillende disciplines die ik zeer serieus neem: beeldende kunsten, literatuur/poëzie en muziek. Wat Joris er van vindt, is voor zijn rekening, maar ik kies er voor om zijn mening te horen. Waarom? Niet omdat hij de wijsheid in pacht heeft, maar omdat ik zijn kijk op muziek waardeer. Een ander die het niets vindt kan evenzeer op mijn waardering en aandacht rekenen, mits onderbouwd en oprecht.
Overigens ontgaat mij de zin "Zouden jullie ook eens moeten doen en minder op de vorm moeten letten". Wat bedoel je daar nu precies mee?
Recenseren op techniek lijkt mij in de popmuziek sowieso lastig, maar ook in de klassieke muziek kijkt men vooral naar interpretatie. En daar gaat het 'm vaak juist om, anders was van Cello-suites van Bach of de Tweede van Mahler slechts één opname nodig geweest.
Muziek is naast een heleboel andere zaken bovenal een verhaal, zoals Badder zegt, en daarin emotie.
En uiteindelijk is daarbij dus alles subjectief of relatief, om dat andere natuurkundige inzicht er maar bij te slepen. En nee, ik ben geen natuurkundige, slechts een serieus muziekliefhebber ;) Met een knipoog, dat weer wel.
Bert | Vrijdag 25 November 2011 12:42
@ Rob(V) willie
"Zouden jullie ook eens moeten doen en minder op de vorm moeten letten". Wellicht was dit mijn reaktie op het feit dat de ik objectief/subjectief door elkaar haalde, wat nogal werd benadrukt en er niet meer op de inhoud werd gereageerd: "Ik heb Spinvis op opbouwende wijze willen relativeren". Zo dus.
Ik val nu juist over "de plaat IS goed". Definieer goed dan. Om nu die kat van huis te halen en eventueel Einstein, ja: natuurkundige wetten? Werken niet als je een muziekstuk (persoonlijk,emotie) bespreekt, wellicht voor de meer onderlegde instrumentalisten weggelegd. Poeha poeha, pseudo-deskundig wezen ("En nee, ik ben geen natuurkundige, slechts een serieus muziekliefhebber") Over de technische kant hoor je mij toch nergens iets schrijven hoor...kan interessant zijn voor de natuurkundige wellicht?
Ik vind de recensie nog steeds bevooroordeeld, zoals ik al zei: "De nieuwe plaat IS prachtig" Mmm?
Ik vind hem zelf eigenzinnig, maar ik ben geen liefhebber. Kijk, dat kan toch? Komt geen kat bij kijken.
Rob(V) | Vrijdag 25 November 2011 23:05
Beste Bert, ironie en wat lichte zelfspot is jou vreemd lijkt het wel. Zo is het jammer dat je me niet volledig citeert: je vergeet voor het gemak de knipoog.
En het bijzondere is dat we het eigenlijk allemaal met elkaar eens zijn: recencies zijn altijd persoonlijk (subjectief). Alleen verwacht jij dat nadrukkelijk terug in een recensie ("is" = "vind ik") en stellen ik en anderen dat dat inherent is aan het schrijven en lezen van recencies. Natuurlijk is een recensent zich bewust van de subjectiviteit van zijn oordeel, alleen is hij arrogant genoeg om dat als een feitelijkheid te brengen. Dat geeft niet, want die ruimte geven wij, de lezers, hem of haar juist. Dat is de inherente afspraak bij recencies. Vind je dat vervelend dan sla je de recensie gewoon over.
De meeste blogbezoekers hier gaan die stilzwijgende afspraak aan. En zijn wij het met de "feitelijkheid" niet eens dan stellen wij daar onze "feitelijkheid" tegenover. Als Joris stelt dat iets zus of zo is, dan stel ik dat het zo of zus is als ik zijn mening niet deel. We vallen dan niet over het woordje "is" maar om de uiteindelijke inhoud.
In dit onderhavige geval had je op dit blog al kunnen lezen waarom (volgens Joris) de plaat goed is (http://kickingthehabit.nl/2011-11-05/review-spinvis-tot-ziens-justine-keller-recensie) en het leuke is dat jij weer kunt aangeven waarom het album dat niet IS. Geen halve maatregelen!
Nogmaals: het draait hier om de afspraak die in een recensie gelegen is. Een recensent hoeft niet allerlei voorbehouden te maken omdat wij, als lezers, zijn/haar mening als niet relevant mógen beschouwen. Dat is het spel.
Zo werkt het bijvoorbeeld ook in de andere kunsten: de recensent zegt dat schilderij X een belangrijk kunstwerk "is", de beschouwer relativeert dat eventueel. Niet door te stellen dat de recensent niet "is" had mogen gebruiken maar door inhoudelijk aan te geven waarom het schilderij dat nu juist niet "is". Of hij haalt zijn schouders op en loopt hoofdschuddend verder ...
Reageer op Spinvis in Tivoli: 'Dit moet 'm wel zijn, de mooiste cd-presentatie ooit'